سرزمین ثروتمند، مردمان چشم‌انتظار؛ وقتی رؤیای نماینده شدن جای توسعه را می‌گیرد!

کهگیلویه و بویراحمد؛ سرزمین فرصت‌ها یا رؤیاهای تکراری؟ همه می‌خواهند نماینده شوند؛ همه می‌خواهند مدیر شوند؛ اما چه کسی تولید می‌کند؟

استانی بر دریای نفت، گاز، آب و استعداد؛ مردمانی در جست‌وجوی اشتغال و رفاه؛ چرا در کهگیلویه و بویراحمد تعداد کاندیداها بیشتر از کارآفرینان است؟ وقتی رؤیای ریاست، جای رؤیای تولید را می‌گیرد…

“صبح خرد”؛ کهگیلویه و بویراحمد، استانی پر از تناقض‌های تلخ و تأمل‌برانگیز است؛ استانی که همواره از ظرفیت‌های عظیم آن سخن گفته می‌شود اما همچنان با برچسب محرومیت شناخته می‌شود. سرزمینی ثروتمند با مردمانی که بخش قابل توجهی از آنان همچنان با مشکلات اقتصادی دست‌وپنجه نرم می‌کنند.

شاید خلاصه این وضعیت را بتوان در همان جمله‌ای دید که غلامرضا تاجگردون در سفر رئیس‌جمهور به یاسوج مطرح کرد؛ جایی که خطاب به مسعود پزشکیان گفت: «این مردمی که بیرون منتظر ما هستند، به خاطر فقر آمده‌اند و باید برای ثروتمند شدن مردم فکری اساسی کرد.»

مسئله فقط فقر نیست؛ مسئله نوع نگاه به توسعه است.

در کهگیلویه و بویراحمد گاهی به نظر می‌رسد مسیر موفقیت نه از مسیر تولید، کارآفرینی و سرمایه‌گذاری، بلکه از سیاست و دستیابی به جایگاه‌های مدیریتی می‌گذرد. بسیاری رویای نمایندگی مجلس، مدیریت،مدیر کلی و ریاست را در سر دارند. از کارمند و معلم گرفته تا استاد دانشگاه،شهردار، پیمانکار و فعال سیاسی؛ گویی رقابت برای تصاحب صندلی‌ها جذاب‌تر از خلق فرصت‌های جدید اقتصادی شده است.

در همین حال، ترکیب مشاغل در شهرهای استان نیز پیام‌های قابل تأملی دارد. رشد چشمگیر قهوه‌فروشی‌ها، کافه‌ها، اغذیه‌فروشی‌های ثابت و سیار و برخی کسب‌وکارهای کم‌ریسک و زودبازده، نشانه‌ای از تغییر جهت سرمایه‌های خرد است. در بسیاری از خیابان‌ها و محله‌های پرتردد، تعداد این واحدها به شکل محسوسی افزایش یافته است.

همزمان، تعداد طلافروشی‌ها نیز نسبت به سال‌های گذشته رشد قابل توجهی داشته است. حوزه‌ای که ورود به آن سرمایه می‌خواهد اما اشتغال گسترده ایجاد نمی‌کند. بسیاری ترجیح می‌دهند سرمایه خود را در فعالیت‌هایی به کار بگیرند که بازگشت سریع‌تری دارد، نه در پروژه‌های تولیدی که نیازمند صبر، برنامه‌ریزی و تحمل ریسک هستند.

این در حالی است که آنچه استان بیش از هر چیز به آن نیاز دارد، کارخانه، کارگاه، شرکت‌های دانش‌بنیان، صنایع تبدیلی، واحدهای خدماتی بزرگ و کسب‌وکارهای مولد است؛ مجموعه‌هایی که بتوانند اشتغال پایدار ایجاد کنند و موتور توسعه منطقه باشند.

از سوی دیگر، استقبال گسترده جوانان از آزمون‌های استخدامی نیز حامل یک پیام روشن است؛ امنیت شغلی برای نسل جوان به آرزویی بزرگ تبدیل شده است. بسیاری از فارغ‌التحصیلان ترجیح می‌دهند پشت یک میز اداری بنشینند، حتی اگر درآمد آن پاسخگوی همه هزینه‌های زندگی نباشد. زیرا گزینه‌های جایگزین چندان گسترده و مطمئن نیست.

واقعیت آن است که بخش قابل توجهی از نیروهای متخصص و تحصیل‌کرده استان برای یافتن فرصت‌های شغلی مناسب راهی استان‌های همجوار، مناطق جنوبی کشور و کلان‌شهرها می‌شوند. مهاجرتی خاموش که سال‌هاست بخشی از سرمایه انسانی کهگیلویه و بویراحمد را از این استان دور کرده است.

پرسش مهم اما همچنان باقی است؛ استانی که از منابع آب، نفت و گاز، طبیعت کم‌نظیر، زمین مناسب، موقعیت جغرافیایی ممتاز و نیروی انسانی مستعد برخوردار است، چرا هنوز نتوانسته سهم شایسته خود را از توسعه به دست آورد؟

شاید زمان آن رسیده باشد که به جای افزایش تعداد کاندیداها، مدیران و مدعیان توسعه، تعداد کارآفرینان، تولیدکنندگان و سرمایه‌گذاران افزایش یابد. زیرا توسعه پایدار نه از مسیر شعار، بلکه از دل تولید، اشتغال و سرمایه‌گذاری می‌گذرد.

کهگیلویه و بویراحمد بیش از هر زمان دیگری به تغییر نگاه و تغییر ذائقه  نیاز دارد؛ تغییری که در آن رؤیای ساختن، جای رؤیای رئیس شدن را بگیرد.