تحلیل کوتاه خسرو شفیعی مطلق؛
«سوسیسهای سنگی» در سرفاریاب؛ روایت ۱۵ میلیون سال تاریخ زاگرس
در پاییندست چشمه «آب حیات» سرفاریاب، یکی از کمنظیرترین پدیدههای زمینشناسی زاگرس خودنمایی میکند؛ ساختاری موسوم به «بودیناژ» که در آن لایههای سخت آهکی بر اثر فشارها و کششهای ناشی از کوهزایی زاگرس، به قطعاتی سوسیسمانند تبدیل شدهاند و امروز بهعنوان سندی طبیعی از تاریخ پرفرازونشیب زمین، نگاه هر بینندهای را به خود جلب میکنند.
“صبح خرد”؛ در پاییندست چشمهی «آب حیات» سرفاریاب، با پدیدهای روبهرو هستیم که زمینشناسان به آن «ساختار سوسیسی» یا بودیناژ (Boudinage) میگویند؛ در این پدیده، لایههای آهکیِ سخت، تحت کشش لایهای، به قطعاتی سوسیسمانند (Boudins) تبدیل شده و در میان لایههای نرم ردیف شدهاند.
این ساختارها حاصلِ «تضادِ سختی» (Competence Contrast) در توالی سازند «پابده-گورپی» (Pabdeh-Gurpi Fm) هستند؛ جایی که حدود ۱۵ میلیون سال پیش و همزمان با کوهزایی زاگرس (Zagros Orogeny)، لایههای نرمِ مارنی تحت فشارهای جانبی مثل خمیر تغییر شکل دادند، اما لایههای آهکیِ سخت تاب نیاورده و به این فرمِ سوسیسی گسیخته شدند.
این «سوسیسهای سنگی»، کپسولهای زمانی هستند که رفتار رئولوژیک سنگها (Rheological Behavior) را در برابر تنشهای تکتونیکیِ عظیم ثبت کردهاند و سندی بصری از تاریخِ پرفشارِ زاگرس برای هر بینندهای به شمار میروند.
عکس: فریاد شفیعی مطلق
برچسب ها :شفیعی مطلق،صبح خرد،سرفاریاب
- نظرات ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیران سایت منتشر خواهد شد.
- نظراتی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
- نظراتی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.
ارسال نظر شما
مجموع نظرات : 0 در انتظار بررسی : 0 انتشار یافته : 0